Người có IQ cao nhất thế giới: con số 228 và vì sao không ai đo được hơn 160

Người được ghi nhận có IQ cao nhất thế giới là Marilyn vos Savant, với con số 228 trong sách Kỷ lục Guinness các năm 1985 đến 1989. Nhưng Guinness đã bỏ hẳn hạng mục này từ năm 1990 vì cho rằng các bài test IQ không đủ tin cậy để xếp hạng người với người. Mọi con số trên 200 bạn đọc được trên mạng đều là ước tính hoặc tính theo cách cũ, không phải kết quả của một bài test chuẩn hiện nay.

Những cái tên hay được nhắc

Vì sao con số 228 bị tranh cãi

Điểm của vos Savant tính theo công thức IQ cũ: tuổi trí tuệ chia tuổi thật rồi nhân 100. Một đứa trẻ 10 tuổi làm được bài của người 22 tuổi thì ra 228. Cách tính này đã bỏ từ lâu vì nó không có nghĩa với người lớn, và một em bé rất giỏi lúc 10 tuổi không có nghĩa là người lớn 228 sau này. Alan Kaufman, một trong những người xây dựng các bài test trí tuệ hiện đại, nhận xét rằng con số đó dựa trên phiên bản test đã lỗi thời và không thể so sánh với điểm IQ ngày nay.

Bài test đáng tin nhất mà vos Savant làm lúc trưởng thành là Mega Test, một bài test khó do Ronald Hoeflin soạn, quy đổi ra khoảng 186. Nhưng Mega Test không chuẩn hoá trên dân số chung như Wechsler hay Stanford-Binet, nên giới chuyên môn cũng không nhận con số 186 làm kết quả chính thức.

Bài test người lớn chỉ đo tới khoảng 160

Bộ WAIS-IV, bài test IQ người lớn dùng rộng nhất hiện nay, có điểm tổng cao nhất là 160. Stanford-Binet 5 cũng dừng ở 160 trong bảng chuẩn thường. Lý do nằm ở cách lấy mẫu: để biết điểm 180 nghĩa là gì, cần có đủ người đạt mức đó trong nhóm chuẩn hoá, mà ở mức ấy cứ hàng triệu người mới có một. Không đủ người để so, nên bài test không dám gán số. Khi ai đó nói mình có IQ 190 hay 200, hoặc là họ tính theo cách cũ, hoặc là làm một bài test không chuẩn hoá.

Vì thế câu hỏi đúng hơn không phải ai cao nhất, mà là cao đến đâu thì bài test còn đo được. Trên 145 đã là một phần nghìn dân số; trên 160 thì bài test đã hết thang.

Có người Việt Nam nào trong danh sách không

Không có người Việt nào được ghi nhận trong các danh sách IQ cao nhất thế giới từng được tổ chức có uy tín công bố. Những con số IQ của người nổi tiếng trong nước lan trên mạng đều không kèm tên bài test hay nơi đo, nên không kiểm chứng được. Hội Mensa nhận thành viên ở mức 2% cao nhất, tức khoảng 130 trở lên tuỳ bài, và có người Việt là thành viên, nhưng hội không công bố điểm từng người.

Bạn đo IQ của mình thế nào

Bài test IQ ma trận trên trang chủ có bản nhanh 20 câu và bản đầy đủ 40 câu, đủ để biết bạn đứng ở đâu so với số đông. Muốn con số có giá trị pháp lý hay để nộp Mensa thì cần làm bộ Wechsler với chuyên gia tâm lý. Xem thêm thang điểm IQ và ý nghĩa từng mức để đọc kết quả.